Ekonomiczna wiarygodność państwa

Gospodarka rynkowa bazuje na wiarygodności państwa. Jej osłabienie powoduje, że gospodarka staje bardziej wrażliwa, mniej odporna na różnego rodzaju szoki. Bezpośrednie konsekwencje niskiej wiarygodności ekonomicznej państwa to m.in: wyższy poziom ryzyka i kosztów z nim związanych, niższa efektywność gospodarowania, niższa produktywność zasobów własnych, wyższe koszty obsługi długu. Oddziaływanie wiarygodności państwa przebiega poprzez społeczne wyobrażenia i oczekiwania (np. poziom inflacji jako następstwo oczekiwań inflacyjnych). Niska wiarygodność ekonomiczna państwa osłabia długookresową i produktywnościową orientację przedsiębiorstw. Sprzyja zaś wzmacnianiu orientacji krótkookresowej, spekulacyjnej i transakcyjnej. Fałszywa jest argumentacja uzasadniająca wzrost długu publicznego jako ekonomicznie tańszego niż dług prywatny. Obecnie tańszy dług publiczny stanie się w nieodległej przyszłości – w następstwie jego transferu – długiem prywatnym, który wywoła kolejną falę wzrostu długu publicznego. Jeśli ktoś domaga się zniesienia reguł, w tym fiskalnych, ponieważ są mało skuteczne, to winien pamiętać, że taka argumentacja doprowadzi do osłabienia całego porządku normatywnego i wszelkich wpisanych do niego reguł. Wiarygodność ekonomiczna państwa jest swoistego rodzaju dobrem publicznym. Rzecz w tym, aby sposoby instrumentalizowania tego dobra je podtrzymywały i wytwarzały, a nie niszczyły. Bezpośrednim następstwem obniżonej wiarygodności ekonomicznej naszego państwa jest uporczywość inflacji i niska skuteczność działań antyinflacyjnych, w szczególności polityki pieniężnej. 

Koordynator obszaru:

prof. dr hab. Jerzy Hausner

prof. dr hab. Jerzy Hausner

Przewodniczący Rady Programowej Open Eyes Economy Summit, Fundacja GAP

Zespół ekspertów:

  • Adam Balcer – Dyrektor programowy, Kolegium Europy Wschodniej im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego 
  • Bartłomiej Biga – Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie 
  • Agnieszka Chłoń-Domińczak – Prorektorka ds. nauki, Szkoła Główna Handlowa  
    w Warszawie 
  • Sławomir Dudek – Prezes Instytutu Finansów Publicznych 
  • Tomasz Geodecki – Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie 
  • Jakub Głowacki – Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie 
  • Maciej Grabowski – Prezes Zarządu, Centrum Myśli Strategicznych 
  • Jerzy Hausner – OEES 
  • Stanisław Kluza – Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 
  • Jacek Męcina – Uniwersytet Warszawski, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan 
  • Leszek Pawłowicz – koordynator Europejskiego Kongresu Finansowego, Uniwersytet Gdański 
  • Marta Penczar – Uniwersytet Gdański 
  • Andrzej Rzońca – Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 
  • Andrzej Sławiński – Szkoła Główna Handlowa w Warszawie  

Inicjatywy zrealizowane w 2025 rok:

Indeks wiarygodności ekonomicznej Polski. Edycja IV

Zadaniem zespołu było opracowanie IV edycji Indeksu wiarygodności ekonomicznej Polski. Indeks jest corocznym raportem ukazującym stan oraz wiarygodność polskiej gospodarki, obejmuje obliczenia dla ośmiu obszarów tematycznych. W 2025 roku, obok Polski, Czech, Rumunii, Słowacji i Węgier eksperci uwzględnią również Hiszpanię, Litwę oraz Włochy, co umożliwi szersze spojrzenie na analizowane zagadnienia. 

Projekt realizowany jest w partnerstwie z: Europejskim Kongresem Finansowym, Instytutem Finansów Publicznych, Konfederacją Lewiatan, Szkołą Główną Handlową w Warszawie, Uniwersytetem Ekonomicznym w Krakowie, Związkiem Banków Polskich. 

Wyniki Indeksu przedstawione zostały na wydarzeniach: 

Raport końcowy został przygotowany w dwóch wersjach: pełnej oraz skróconej – publicystycznej. Ponadto eksperci będą intensywnie promować w mediach Indeks oraz problematykę ekonomicznej wiarygodności państwa. Poszczególne edycje Indeksu dostępne są na stronie: https://hub.oees.pl/indeks-wiarygodnosci-ekonomicznej-polski/  


Przygotowanie i opublikowanie publikacji „The Economic Credibility of the State: Governance, Institutions, and the Challenge of Populism”

Publikacja ukaże się w pierwszej połowie 2026 roku nakładem zagranicznego wydawnictwa Routledge. Będzie pogłębiała tematykę wiarygodności jako kategorii poznawczej.

W skład zespołu autorskiego wchodzą: 

  •  Adam Balcer – Dyrektor programowy, Kolegium Europy Wschodniej im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego 
  • Bartłomiej Biga – Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie
  • Agnieszka Chłoń-Domińczak – Prorektorka ds. nauki, Szkoła Główna Handlowa
    w Warszawie
  • Sławomir Dudek – Prezes Instytutu Finansów Publicznych
  • Tomasz Geodecki – Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie
  • Jakub Głowacki – Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie
  • Maciej Grabowski – Prezes Zarządu, Centrum Myśli Strategicznych
  •   Jerzy Hausner – OEES
  • Stanisław Kluza – Szkoła Główna Handlowa w Warszawie
  • Jacek Męcina – Uniwersytet Warszawski, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan
  • Wojciech Paprocki – Szkoła Główna Handlowa w Warszawie
  • Leszek Pawłowicz – koordynator Europejskiego Kongresu Finansowego, Uniwersytet Gdański
  • Marta Penczar – Uniwersytet Gdański
  • Andrzej Rzońca – Szkoła Główna Handlowa w Warszawie
  • Andrzej Sławiński – Szkoła Główna Handlowa w Warszawie

 Informacja na temat książki będzie pojawiała się w prezentacjach dot. Indeksu wiarygodności ekonomicznej Polski – edycja IV. Promocja publikacji objęła również przygotowanie ulotek promujących, które zostały rozdystrybuowane podczas X Kongresu Open Eyes Economy Summit. 



Inicjatywy zrealizowane w 2024 roku:

Indeks wiarygodności ekonomicznej Polski. Edycja III

Trzecia edycja raportu została zrealizowana w partnerstwie z Europejskim Kongresem Finansowym, Instytutem Finansów Publicznych, Europejskim Forum Nowych Idei, Konfederacją Lewiatan, Fundacją Wolności Gospodarczej, Szkołą Główną Handlową w Warszawie, Małopolską Szkołą Administracji Publicznej UEK.

Indeks został przedstawiony m.in. na:

  • Europejskim Kongresie Finansowym, 10-12 czerwca 2025 r., Sopot – przedstawienie pierwszych
    wyników Indeksu edycji 2024,
  • Open Eyes Economy Summit, 19-20 listopada 2025 r., Kraków – premiera.

Raport końcowy został przygotowany w dwóch wersjach: pełnej oraz skróconej – publicystycznej.



Publikacja VII Seminarium Świeradowskiego „Economic Credibility of the State”

Data i miejsce: 25-27 października 2024, Świeradów-Zdrój (wydarzenie zamknięte)

Celem spotkania zespołu ekspertów było przygotowanie książki na temat wiarygodności ekonomicznej państwa jako kategorii poznawczej ekonomii.

Inicjatywy zrealizowane w 2023 roku:

Indeks wiarygodności ekonomicznej Polski. II edycja

Indeks został przedstawiony publicznie dwukrotnie:

  • Sympozjum Naukowe z cyklu „Współczesna Gospodarka i Administracja Publiczna”, Ustroń 12-14 maja – przedstawienie edycji 2022
  • Europejski Kongres Finansowy, Sopot 4-6 czerwca – przedstawienie pierwszych wyników Indeksu edycji 2023

Premiera Indeksu wiarygodności ekonomicznej Polski 2023 odbyła się podczas Open Eyes Economy Summit 8, Kraków 21-22 listopada.

Publikacja "Dwa eseje o wiarygodności" Piotra Sztompki i Jerzego Hausnera

Praca „Dwa eseje o wiarygodności” jest pokłosiem Open Eyes Economy Summit 7, kongresu który został zorganizowany w Krakowie 22-23 listopada 2022. Hasłem tego Kongresu była „wiarygodność”.

Esej Piotra Sztompki został przedstawiony na OEES7 w formie wykładu wprowadzającego.

Esej Jerzego Hausnera powstał na podstawie fragmentów raportu OEES „Indeks wiarygodności ekonomicznej państwa” oraz wystąpienia podsumowującego Kongres.

Wydawca: Wydawnictwo Nieoczywiste


Przejdź do treści